www.toekomstkerkgebouwen.nl
herbestemming
www.toekomstkerkgebouwen.nl
De herbestemde Van Paduakerk in Tilburg is nu de werkplaats van glazenier
Stef Hagemeier.
Foto: Harm Jan Wilbrink
religieus
Oude Calixtus
www.toekomstkerkgebouwen.nl Oude Calixtus
Groenlo

Herbestemming: religieus
Meer informatie
maatschappelijk
Stephanuskerk
www.toekomstkerkgebouwen.nl Stephanuskerk
Nijmegen

Herbestemming: maatschappelijk
Meer informatie

Religieuze herbestemming is een goede optie

Wanneer een kerkgebouw niet meer in stand te houden valt door de oorspronkelijke eigenaar, betekent dit nog niet dat het gebouw automatisch zijn religieuze functie hoeft te verliezen. Het religieuze landschap is flink in beweging, op sommige plaatsen maken kerken juist een groei door of ontstaan nieuwe religieuze gemeenschappen. Een herbestemming die dicht bij het oorspronkelijke gebruik ligt, betekent dat het gebouw vaak grotendeels onveranderd in stand kan blijven, zonder ingrijpende verbouwingen.
De Task Force kent deze optie daarom een belangrijke rol toe.

Er is veel vraag naar kerkgebouwen

Door bemiddeling van een makelaar, al of niet gespecialiseerd in kerkgebouwen, kan een kerkgebouw een nieuwe eigenaar vinden. De vraag naar kerkgebouwen is groot, zowel bij sommige christelijke kerkgenootschappen, als bij gemeenschappen van andere godsdiensten. De christelijke migrantenkerken, deels verenigd in de koepel SKIN (‘Samen kerk in Nederland’), blijken structureel met huisvestingsproblemen te kampen. Ze missen soms de financiën voor de aankoop van een kerkgebouw. Huur is echter vaak wel een optie. Ook moskeebesturen zitten soms dringend verlegen om een goede locatie, en tonen veel interesse in vrijkomende kerkgebouwen. Zij stuiten helaas op weerstand en zelfs op formeel beleid dat een overdracht van een kerkgebouw aan hen verbiedt. Diverse andere godsdienstige gemeenschappen komen graag in aanmerking als mogelijke nieuwe gebruiker. In Den Haag (STEKNET) en Amsterdam (de Schinkel) zijn loketten waar godsdienstige ruimtebehoefte kan worden gemeld; gemeenten nemen hierin soms een bemiddelende rol.

Gereformeerde kerk te Hemelum werd orthodox klooster

www.toekomstkerkgebouwen.nl
In het Friese Hemelum/Himmelum heeft het voormalige Gereformeerde kerkgebouw uit 1889 een bijzondere bestemming gekregen: het werd een orthodox klooster, opgedragen aan de heilige Nicolaas, bisschop van Myra, net zoals het oude klooster dat vroeger in Himmelum heeft gestaan van de 12e tot de 15e eeuw. Hiermee is het eerste Russisch Orthodoxe Klooster van Noord-Nederland gerealiseerd. Zie ook www.kloosterhemelum.nl.

Voorbeelden van religieuze herbestemming

Er zijn fraaie voorbeelden van kerkgebouwen die door een religieuze herbestemming een nieuwe toekomst kregen.

De Ignatiuskerk in Amsterdam werd de Al Fatih-moskee

www.toekomstkerkgebouwen.nl
De Rooms-katholieke kerk uit 1929 op de Rozengracht werd in 1981 verbouwd tot moskee. Het kerkgebouw is daardoor op een prachtige manier behouden.
Ook de Petrakerk in Leiden is zo’n voorbeeld. Na een ongelukkige ervaring besloot de Rooms-katholieke kerk echter de mogelijkheid van de herbestemming van een kerk tot moskee te verbieden. Enkel geloofsgemeenschappen die zijn aangesloten bij de Raad van Kerken kunnen als kandidaat nieuwe eigenaar in aanmerking komen. De Protestantse Kerk Nederland kent zo’n officiële bepaling niet.

Kolenkit in Amsterdam nu 'House of charity'

De voormalige Nederlands Hervormde Opstandingskerk uit 1956 van Duintjer, de markante kerk in Bos en Lommer die beter bekend is als ‘De Kolenkit’, kreeg een nieuw leven als thuisbasis voor de Surinaamse gemeente House of Charity. De kerk heeft nu weer een actieve buurtfunctie.