Tegels bepalen voor een groot deel hoe je badkamer of keuken eruitziet, maar ze moeten ook jarenlang tegen water, vet, vallende pannen en natte voeten kunnen. Een tegel die in de showroom prachtig oogt, kan thuis tegenvallen als hij glad wordt, snel vlekt of lastig schoon te houden is. Daarom loont het om verder te kijken dan alleen de kleur.

In dit artikel lees je waar je op let bij het kiezen van wand- en vloertegels. We lopen langs materiaal, formaat, antislip, onderhoud en een paar praktische zaken die vaak pas opvallen als de tegels al liggen.

Wandtegels en vloertegels zijn niet hetzelfde

Het eerste onderscheid is eenvoudig maar wordt regelmatig vergeten: niet elke tegel is geschikt voor de vloer. Wandtegels zijn vaak dunner en minder slijtvast, omdat ze geen gewicht of loopverkeer hoeven te verdragen. Leg je ze op de vloer, dan kunnen ze barsten of snel krassen vertonen.

Vloertegels zijn sterker en kun je meestal ook op de wand gebruiken. Dat is handig als je een doorlopend effect wilt, bijvoorbeeld in een badkamer waar de vloertegel tot aan het plafond doorloopt. Let wel op het gewicht: grote, dikke vloertegels vragen om een stevige ondergrond en de juiste tegellijm.

Keramiek, porcelanato of natuursteen

Keramische tegels zijn betaalbaar, licht en makkelijk te bewerken. Ze hebben een geglazuurde bovenlaag die vuil afstoot, wat ze geschikt maakt voor keukenwanden en badkamermuren. De kern is wel wat poreuzer, dus voor vloeren met veel belasting zijn ze minder ideaal.

Porcelanato, ook wel keramisch graniet genoemd, wordt op hoge temperatuur gebakken en neemt vrijwel geen water op. Daardoor is het hard, slijtvast en vorstbestendig, en een veelgekozen optie voor badkamer- en keukenvloeren. Natuursteen zoals marmer of leisteen geeft een unieke uitstraling, maar is gevoeliger voor vlekken en zuren. Citroensap, azijn of agressieve schoonmaakmiddelen kunnen sporen achterlaten, dus natuursteen moet je regelmatig impregneren.

Formaat en ruimtewerking

Grote tegels geven een rustig beeld met weinig voegen, waardoor een ruimte groter lijkt. In een kleine badkamer kan dat juist prettig werken. Bedenk wel dat grote formaten een zeer vlakke ondergrond nodig hebben en dat ze in een douchevloer met afschot lastiger te leggen zijn.

Kleine tegels en mozaïek volgen het afschot beter en bieden door de vele voegen meer grip onder je voeten. Ze vragen alleen meer onderhoud, omdat voegen sneller vuil worden. Overleg daarom vooraf met wie de tegels legt welk formaat past bij jouw ondergrond en indeling. Wil je weten hoe anderen dit in de praktijk hebben aangepakt, dan vind je op www.klussenforum.nl vragen en ervaringen van mensen die zelf aan de slag gingen met tegelen.

Antislip: let op de R-waarde

Voor vloeren in natte ruimtes is stroefheid een belangrijk punt. Tegels krijgen vaak een antislipclassificatie, aangeduid met een R-waarde. Hoe hoger het getal, hoe stroever het oppervlak. Voor een badkamervloer of inloopdouche kies je doorgaans minimaal R10; in de douche zelf is een hogere waarde of een kleiner formaat met veel voegen extra veilig.

Hoogglanzende tegels zien er luxe uit, maar worden glad zodra ze nat zijn. In de keuken, waar weleens iets op de vloer valt, is een matte of licht gestructureerde tegel vaak praktischer.

Onderhoud en voegen

Hoe makkelijk je tegels schoon blijven, hangt af van het oppervlak én de voegen. Een sterk gestructureerde tegel houdt vuil vast, terwijl een gladde tegel juist kalk- en waterplekken sneller laat zien. Een donkere tegel toont kalkaanslag, een heel lichte tegel laat sneller vlekken zien.

Kies bij voorkeur een voegkleur die iets donkerder is dan wit, zodat verkleuring minder opvalt. In de douche en achter het fornuis kun je overwegen om epoxyvoeg te gebruiken; die is waterdicht en goed bestand tegen vet en vlekken.

Praktische punten om mee te nemen bij je keuze:

• Bestel ongeveer tien procent extra voor snijverlies en latere reparaties
• Controleer of alle dozen hetzelfde productienummer hebben, zodat de kleur gelijk is
• Leg een paar tegels thuis neer om ze bij jouw licht te bekijken
• Vraag naar geschikte schoonmaakmiddelen voor het gekozen materiaal

Stijl die lang meegaat

Tegels vervang je niet elk jaar, dus het is verstandig om te kiezen voor iets waar je over tien jaar nog steeds blij mee bent. Neutrale basistegels op de vloer en grote wandvlakken combineer je makkelijk met accenten, zoals een opvallende tegel in een nis of als keukenachterwand. Zo kun je later met accessoires, verf of kranen de sfeer veranderen zonder opnieuw te hoeven tegelen.

Wie zijn keuze afstemt op het gebruik van de ruimte, op de ondergrond en op hoeveel tijd hij aan schoonmaken wil besteden, komt zelden voor verrassingen te staan. Neem de tijd, bekijk tegels in het echt en stel vragen aan de leverancier of aan de tegelzetter. Dan heb je straks een badkamer of keuken die er niet alleen mooi uitziet, maar ook prettig en veilig is in dagelijks gebruik.